Afro-Türkler, büyük bir ötekileştirmeye maruz kalmıyor. Olumsuz söylemler, şehirde ön plana çıkıyor. Özellikle “Arap” olarak seslenilmesi onları rahatsız ediyor. Kendilerini ‘Afrika kökenli’ Türk olarak tanımlıyorlar.

AFRO-TÜRK RÜZGARI

FOTO RÖPORTAJ | MELİKE ÇETİN

Afro-Türkler ya da Siyahî Türkler, Osmanlı Devleti’ne 19. yüzyıldan itibaren köle ticareti yoluyla, çalışma sebebiyle ya da askerlik hizmeti için Afrika’dan gelen yerlilerin çocukları ve torunlarıdır. Afro-Türklerin kökeni, Nijer, Suudi Arabistan, Libya, Kenya ve Sudan gibi pek çok farklı Afrika ülkesinden gelmektedir. Bazıları ise 1923’te Türkiye-Yunanistan göçü sırasında Girit’ten gelmiştir. Afrika asıllıların bir kısmı, ülkesine geri dönmüş, kalanları ise Ege ve Akdeniz bölgesine yerleşerek tarım alanında faaliyet göstermiştir.

Afro-Türkler, Türk kültürüne tamamen asimile olmuş bir topluluk. Dolayısıyla düğün, nişan gibi geleneklerini Türk usulüne göre yapıyor. Köyde yaşayan halk, Ege şivesiyle konuşuyor. Ayşe, Fatma, Sıla, Şakir, Esat, Durmuş, Adil, Ahmet gibi Türk isimlerini kullanıyorlar. Yaşam alanı olarak kendilerine çoğunlukla İzmir, Muğla ve Aydın’ı seçmişlerdir. Sıcak, samimi ve misafirperver olan bu halk, genellikle İzmir’in ilçeleri olan Hasköy, Torbalı, Bayındır ve Ödemiş’in köylerinde yaşamını sürdürmektedir. Fakat sayıları tam olarak bilinmemektedir. Köylerde yaşayan Afro-Türk vatandaşların eğitim seviyeleri ise, ilk ve orta düzeydedir. Şehirde yaşayanların ise refah ve eğitim seviyesi daha yüksektir.

Afro-Türkler, köylerde büyük bir ötekileştirmeye maruz kalmıyor. Olumsuz söylemler, şehirde daha fazla ön plana çıkıyor. Özellikle “Arap” olarak seslenilmesi onları rahatsız etmektedir. Toplumda Arap olarak anılmak istemiyorlar ve kendilerini ‘Afrika kökenli’ Türk olarak tanımlıyorlar. Hatta Afro-Türk Derneği’nin Başkanı Şakir Doğuluer, sohbet esnasında beyaz bir çiftin çocuklarının dahi siyahî doğabileceğini, böyle bir durumda ise çiftlerden birinin atasının Afro-Türk olabileceğinden bahsediyor. Afro-Türklerde beyazlar ile evlenenlerin sayısı da gittikçe artıyor. Bu sebeple mirasları olan ten renklerinde açılma söz konusu.

Afrikalı Türkler, mesleki olarak ise birçok farklı iş alanında faaliyet gösteriyor. Fakat yaşamını köylerde sürdürenlerin, iş dünyasında daha fazla istihdama ihtiyacı var. Afro-Türk topluluğunun, devletten herhangi bir siyasi talebi yok. Yalnızca medya ve toplumda daha fazla görünür olmak, Türk tarihinde yerlerini almak ve vatandaşlarına daha fazla istihdam sağlamak istiyorlar... Bu sebepten dolayı ‘Afrikalılar Kültür, Dayanışma ve Yardımlaşma Derneği’nin Başkanı Şakir Doğuluer ile birlikte ulusal ve uluslararası projeler gerçekleştiriyorlar. Özellikle Afro-Alman Derneği ile birlikte çalışmalar düzenliyorlar. Kendi kültür ve tarihlerini olabildiğince daha fazla insana aktarmaya çalışıyorlar. Bu bağlamda eski dernek başkanı yazar ve aktivist rahmetli Mustafa Olpak’ın desteğiyle her yıl Mayıs ayında kendilerine özgü bir bahar bayramı olan ‘Dana Bayramı’nı da tekrar kutlamaya başladılar. İzmir’de düzenlenen bu etkinlik kapsamında çeşitli paneller ve kortej yürüyüşü gerçekleştirilmektedir. Afrika’nın geleneksel kıyafetleri giyilip, kendi kültürel müzikleri eşliğinde yürüyüşlerini tamamlıyorlar. 2 gün süren ve coşkuyla kutlanan bu bayramda geçtiğimiz yıllarda olduğu gibi artık kurban kesilmiyor. Kısacası İzmir’de her yıl Mayıs ayında Afrika rüzgârı esiyor... 

  • GEÇEN YILLARDAN HATIRALAR

    GEÇEN YILLARDAN HATIRALAR

    SERGİ| GALATA FOTOĞRAFHANESİ
    Galata Fotoğrafhanesi’nin yeni sergi alanında 55 fotoğrafçının 55 fotoğrafından oluşan Hatıra Sergisi açıldı. [»]
    24-12-2017
  • İKİ DOKTOR BİR YOLCULUK

    İKİ DOKTOR BİR YOLCULUK

    FOTO RÖPORTAJ | WARREN WINKLER
    İki doktorun 1960’lı yıllarda Anadolu’yu ve kendilerini keşiflerinin gerçekçi bir öyküsü: Warren Winkler ve Salih Tokgöz hiç tanımadıkları bir coğrafyada, bilmedikleri bir ülkenin ve kültürün insanlarına ilkel koşullarda bir yandan tıbbi hizmet sunuyor. [»]
    28-06-2016
  • 1891'DE BİSİKLETLE ASYA

    1891'DE BİSİKLETLE ASYA

    GEZİ | W.SACHTLEBEN, T. ALLEN JR.
    Amerikalı iki genç gezgin Londra’dan aldıkları Kodak marka fotoğraf makinesi ve bisikletleriyle uzun bir yolculuğa çıktılar. 1891 yılında ‘Bisikletle Küçük Asya’ turlarına Yunanistan’dan başladılar. Sonra ise Türkiye, İran üzerinden Ortaasya'ya ulaştılar. [»]
    07-06-2016
  • ARAFTA BAYRAM

    ARAFTA BAYRAM

    FOTO RÖPORTAJ | SOOC EKİBİ
    Genç ve yetenekli SOOC Ajansı foto muhabirleri Yunanistan'ın her yerindeki bayram buluşmalarını fotoğrafladı. Ortaya farklı milletlerden insanların özel bir günde bir araya gelmesinin öyküsü çıktı. [»]
    07-07-2016